Nowa publikacja: Sarmatismus. Die politische Ideologie des polnischen Adels im 16. und 17. Jahrhundert

Szlachta w Rzeczpospolitej Obojga Narodów była przekonana, że żyje w najlepszym państwie świata. Uważała, że prawie wszystkie inne kraje są władane przez tyranów i że tylko ona sama posiada wyjątkową „polską wolność”. Aby utrzymać swoje przywileje, wykształciła mentalność, którą przedstawiciele polskiego Oświecenia pod koniec XVIII wieku określili mianem „sarmatyzmu” – od starożytnego ludu Sarmatów, który polska szlachta uważała za swoich przodków. Zgodnie z sarmacką ideologią każda zmiana w państwie była uważana za szkodliwą, a w formie „liberum veto”, czyli zasady jednomyślności w Sejmie, stworzono polityczny instrument, który na dobrą sprawę uniemożliwiał reformy ustroju i społeczeństwa. Organizm państwowy był wskutek tego coraz bardziej paraliżowany i osłabiany, wielu przewidywało już przyszłe rozbiory Polski, jednak większość szlachty nadal trzymała się tej ideologii.

Studium Martina Fabera daje po raz pierwszy w piśmiennictwie niemieckim możliwość głębokiego wniknięcia w sarmatyzm, jego powstanie i rozwój, społeczne uwarunkowania i przejawy oraz jego historyczne oddziaływanie. Prezentuje nowe spostrzeżenia na temat roli Polski w okresie przedrozbiorowym i w Europie, które rozszerzają rozumienie dziejów Polski o jeden z decydujących aspektów.

Martin Faber: Sarmatismus. Die politische Ideologie des polnischen Adels im 16. und 17. Jahrhundert (= DHI Warschau, Quellen und Studien, tom 35). Wiesbaden: Harrassowitz 2018, str. 526, 88,00 EUR. ISBN 978-3-447-10956-7.

25
kwi
Konferencja
Warsztaty: Historyczne badania recepcji filmowej
Czytaj więcej